Cyclone Landfall : తుపాను తీరం దాటడం అంటే ఏంటి? భూమిపైకి వచ్చాక ఏం జరుగుతుంది?
Cyclone Landfall : తుపాను వచ్చిందంటే చాలు.. భారీ వర్షాలు, బలమైన ఈదురుగాలులు, సముద్రంలో ఎగసిపడే అలలు గుర్తుకొస్తాయి. ముఖ్యంగా తీరప్రాంత ప్రజలు తుపాను హెచ్చరికలు వినగానే ఆందోళన చెందుతుంటారు. అయితే వాతావరణ శాఖ అధికారులు తరచూ చెప్పే ఒక మాట చాలామందిలో ఆసక్తిని కలిగిస్తుంది. అదే ‘తుపాను తీరం దాటింది’ అనే ప్రకటన. అసలు తుపాను తీరం దాటడం అంటే ఏమిటి? సముద్రంలో ఏర్పడిన తుపాను భూమిపైకి ఎలా వస్తుంది? తీరం దాటిన తర్వాత దాని తీవ్రత ఎందుకు తగ్గుతుంది? అనే విషయాలు చాలామందికి తెలియవు. ఆంధ్రప్రదేశ్‌పై అర్నాబ్ తుపాను తీవ్ర ప్రభావం చూపినట్లు అందిన కథనాలు పేర్కొంటున్నాయి. గత మూడు రోజులుగా తీరప్రాంతాల్లో భారీ వర్షాలు, ఈదురుగాలులతో ప్రజలు ఇబ్బందులు ఎదుర్కొన్నట్లు సమాచారం. తుపాను కారణంగా పలు ప్రాంతాల్లో విధ్వంసం జరిగినప్పటికీ ప్రభుత్వ ముందస్తు చర్యలతో ప్రాణనష్టం జరగలేదని కొన్ని కథనాలు చెబుతున్నాయి. అయితే ఈ వివరాలకు అధికారిక ధ్రువీకరణ అవసరం. తుపాను తీరం దాటిందని, క్రమంగా వర్షాలు తగ్గే అవకాశం ఉందని వాతావరణ నిపుణులు చెబుతున్న నేపథ్యంలో అసలు ల్యాండ్‌ఫాల్ అంటే ఏమిటనే ప్రశ్న ఆసక్తికరంగా మారింది. తుపాను తీరం దాటడం అనేది ఒక్క క్షణంలో జరిగే ప్రక్రియ కాదు. దాని వెనుక ఆసక్తికరమైన వాతావరణ శాస్త్రం ఉంది.
Cyclone Landfall : తుపాను తీరం దాటడం అంటే ఏంటి? భూమిపైకి వచ్చాక ఏం జరుగుతుంది?
Cyclone Landfall తుపాను తీరం దాటడం అంటే ఏమిటి?.. సముద్రంలో తుపాను ఎలా ఏర్పడుతుంది?
సాధారణంగా సముద్రంలోని వెచ్చని నీటి నుంచి పెద్ద మొత్తంలో నీటి ఆవిరి వాతావరణంలోకి చేరుతుంది. ఈ తేమతో కూడిన గాలి పైకి లేచినప్పుడు అల్పపీడనం ఏర్పడుతుంది. చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల నుంచి గాలి ఆ అల్పపీడన కేంద్రం వైపు కదులుతుంది. భూమి భ్రమణం వల్ల కలిగే కోరియోలిస్ ప్రభావంతో గాలులు సుడులు తిరుగుతూ క్రమంగా ఒక భారీ తుపాను వ్యవస్థగా అభివృద్ధి చెందుతాయి. ఇలా ఏర్పడిన తుపాను వందల కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో వ్యాపించవచ్చు. భారీ మేఘాలు, బలమైన గాలులు, వర్షాలతో కూడిన ఈ వ్యవస్థ సముద్రంపై ప్రయాణిస్తూ ముందుకు కదులుతుంది. దీనిని ఒక పెద్ద గాలి చక్రంతో పోల్చవచ్చు.తీవ్రమైన ఉష్ణమండల తుపానుల్లో మధ్యభాగంలో ప్రత్యేకమైన ప్రాంతం ఉంటుంది. దీనినే శాస్త్రవేత్తలు ‘తుపాను కన్ను’ Eye of the Cyclone అని పిలుస్తారు. ఈ కన్ను చుట్టూ అత్యంత బలమైన గాలులు, భారీ వర్షాలు కురిసే ప్రాంతాన్ని ఐవాల్ అంటారు. తుపాను కన్నులో మాత్రం చుట్టుపక్కల ప్రాంతాలతో పోలిస్తే గాలుల తీవ్రత తక్కువగా ఉండవచ్చు.మరి తుపాను తీరం దాటడం అంటే ఏమిటి? వాతావరణ శాస్త్రం ప్రకారం తుపాను కేంద్రం సముద్రం నుంచి భూభాగంపైకి చేరడాన్ని ‘ల్యాండ్‌ఫాల్’ Landfall అంటారు. తుపాను కన్ను స్పష్టంగా ఉన్న వ్యవస్థల్లో ఆ కన్ను మధ్యభాగం తీరరేఖను దాటడాన్ని ల్యాండ్‌ఫాల్‌గా గుర్తిస్తారు.
అయితే తుపాను మొత్తం ఒకేసారి భూమిపైకి వచ్చేస్తుందని అనుకోవద్దు. ఎందుకంటే తుపాను వందల కిలోమీటర్ల మేర విస్తరించి ఉంటుంది. ముందుగా దాని బయటి వర్షపు మేఘాలు, గాలులు తీరాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి. ఆ తర్వాత కేంద్రభాగం తీరం దాటుతుంది. చివరగా వెనుక భాగంలోని మేఘాలు, గాలులు భూభాగంపైకి వస్తాయి. ఈ ప్రక్రియ పూర్తవడానికి కొన్ని గంటలు పట్టవచ్చు. తుపాను పరిమాణం, ప్రయాణ వేగాన్ని బట్టి సమయం మారుతుంది. కొన్ని సందర్భాల్లో నాలుగైదు గంటలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ సమయం కూడా పట్టవచ్చు. సముద్రంలో ఉన్నంతసేపు తుపాను వెచ్చని నీటి నుంచి శక్తిని పొందుతుంది. నీటి ఆవిరి పైకి వెళ్లి మేఘాలుగా మారే సమయంలో విడుదలయ్యే ఉష్ణశక్తి తుపాను బలపడటానికి సహాయపడుతుంది. అందుకే అనుకూల పరిస్థితుల్లో సముద్రంపై ప్రయాణించే తుపానులు మరింత తీవ్రరూపం దాల్చుతాయి. అయితే సముద్రంలో ఉన్న తుపాను వల్ల ప్రమాదం ఉండదని భావించడం తప్పు. తుపాను తీరం చేరకముందే భారీ అలలు, సముద్రపు నీరు తీరంపైకి ఎగసిపడటం, బలమైన గాలులు, కుండపోత వర్షాల వల్ల ప్రమాదం ఏర్పడవచ్చు. అందుకే తుపాను కేంద్రం తీరం దాటకముందే అధికారులు హెచ్చరికలు జారీ చేస్తుంటారు.
Cyclone Landfall తుపాను తీరం దాటేటప్పుడు మూడు దశలు.. కన్ను వచ్చినప్పుడు వర్షం ఎందుకు ఆగుతుంది?
తుపాను తీరాన్ని సమీపించే సమయంలో వాతావరణంలో అనేక మార్పులు కనిపిస్తాయి. ముఖ్యంగా స్పష్టమైన కన్ను ఉన్న తీవ్రమైన తుపానుల్లో మూడు ప్రధాన దశలను గమనించవచ్చు. మొదటి దశలో తుపాను ముందు భాగంలోని మేఘాలు, బలమైన గాలులు తీరప్రాంతాలను తాకుతాయి. ఈ సమయంలో గంటకు 100 కిలోమీటర్లకు మించిన వేగంతో గాలులు వీచే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే ప్రతి తుపానులోనూ గాలుల వేగం ఒకేలా ఉండదు. తుపాను తీవ్రతను బట్టి గాలుల వేగం మారుతుంది. కొన్ని ప్రాంతాల్లో కుండపోత వర్షాలు కురవడంతో పాటు సముద్రపు అలలు భారీగా ఎగసిపడవచ్చు. రెండో దశలో తుపాను కన్ను భూభాగంపైకి వస్తుంది. ఇది అత్యంత ఆసక్తికరమైన, అదే సమయంలో ప్రమాదకరమైన దశ. ఎందుకంటే తుపాను కన్ను నేరుగా ఒక ప్రాంతం మీదుగా వెళ్తే అక్కడ కొంతసేపు గాలుల వేగం గణనీయంగా తగ్గవచ్చు. వర్షం కూడా తాత్కాలికంగా ఆగిపోవచ్చు. కొన్ని సందర్భాల్లో ఆకాశం కొంత నిర్మలంగా కనిపించే అవకాశం ఉంటుంది.
దీంతో తుపాను పూర్తిగా వెళ్లిపోయిందని ప్రజలు భావించే ప్రమాదం ఉంది. కానీ వాస్తవానికి అది తాత్కాలిక ప్రశాంతత మాత్రమే. తుపాను కన్ను దాటిన తర్వాత మరోసారి తీవ్రమైన గాలులు, వర్షాలు మొదలయ్యే అవకాశం ఉంటుంది. మూడో దశలో తుపాను వెనుక భాగంలోని ఐవాల్ ప్రాంతం భూమిపైకి వస్తుంది. ఈ సమయంలో గాలులు గతంలో వీచిన దిశకు భిన్నంగా, కొన్ని సందర్భాల్లో దాదాపు వ్యతిరేక దిశ నుంచి వీచవచ్చు. వాటి తీవ్రత కూడా ప్రమాదకరంగా ఉండవచ్చు. అయితే వెనుక భాగంలోని గాలులు తప్పనిసరిగా మొదటి దశ కంటే ఎక్కువ వేగంతో వీస్తాయని చెప్పలేం. అది తుపాను నిర్మాణం, స్థానిక పరిస్థితులపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అందుకే తుపాను కన్ను కారణంగా వర్షం, గాలులు తగ్గినప్పటికీ ప్రజలు వెంటనే ఇళ్ల నుంచి బయటకు రావద్దని వాతావరణ నిపుణులు సూచిస్తారు. అధికారికంగా ప్రమాదం తొలగిందని ప్రకటించే వరకు సురక్షిత ప్రదేశాల్లోనే ఉండటం మంచిది.
మరి తుపాను భూమిపైకి వచ్చాక ఎందుకు బలహీనపడుతుంది?
సముద్రంపై ఉన్నప్పుడు తుపానుకు వెచ్చని నీటి నుంచి నిరంతరం తేమ, ఉష్ణశక్తి అందుతాయి. కానీ భూమిపైకి వచ్చిన తర్వాత ఈ శక్తి సరఫరా తగ్గిపోతుంది. దీనికి తోడు భూభాగంపై ఉన్న చెట్లు, భవనాలు, కొండలు, ఇతర అడ్డంకుల కారణంగా గాలుల ప్రవాహంపై ఘర్షణ పెరుగుతుంది. ఈ రెండు కారణాలతో తుపాను గాలుల వేగం క్రమంగా తగ్గుతుంది. దాని నిర్మాణం బలహీనపడుతూ తీవ్ర తుపాను నుంచి వాయుగుండం లేదా అల్పపీడన వ్యవస్థగా మారే అవకాశం ఉంటుంది. చివరకు అనుకూల పరిస్థితులు లేకపోతే పూర్తిగా బలహీనపడుతుంది.
Also Read : Cyclone Arnab : బిగ్ బ్రేకింగ్‌.. ఏపీలో తుపాను బీభత్సం.. 11 జిల్లాలకు రెడ్ అలర్ట్, 7 జిల్లాలకు వరద ముప్పు!
అయితే తుపాను తీరం దాటిన వెంటనే వర్షాలు ఆగిపోతాయని అనుకోవద్దు. కొన్ని తుపానులు భూభాగంపైకి వచ్చిన తర్వాత కూడా చాలా దూరం ప్రయాణిస్తూ భారీ వర్షాలు కురిపిస్తాయి. ముఖ్యంగా లోతట్టు ప్రాంతాల్లో వరదలు, కొండ ప్రాంతాల్లో కొండచరియలు విరిగిపడటం వంటి ప్రమాదాలు తలెత్తవచ్చు. మొత్తానికి తుపాను తీరం దాటడం అంటే ప్రమాదం పూర్తిగా ముగిసిందని కాదు. తుపాను కేంద్రం సముద్రం నుంచి భూభాగంపైకి చేరిందని మాత్రమే అర్థం. ఆ తర్వాత అది క్రమంగా బలహీనపడే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ వర్షాలు, వరదల ముప్పు కొనసాగవచ్చు. అందువల్ల తుపాను తీరం దాటిందనే వార్త విన్న వెంటనే నిర్లక్ష్యం చేయకుండా వాతావరణ శాఖ, విపత్తుల నిర్వహణ అధికారులు ఇచ్చే హెచ్చరికలను పాటించడం అత్యంత అవసరం. Cyclone Landfall, Cyclone Eye, Cyclone Explained, Tropical Cyclone, Cyclone Safety