Bank Cheque : చాలామందికి తెలియదు.. చెక్కుపై డబ్బు రాసిన తర్వాత ‘ONLY’ అని ఎందుకు రాస్తారో తెలుసా?
Bank Cheque Writing Tips: బ్యాంకు చెక్కుల ద్వారా డబ్బులు చెల్లించే సమయంలో మనం కొన్ని ముఖ్యమైన జాగ్రత్తలు పాటిస్తుంటాం. అందులో ఒకటి డబ్బు మొత్తాన్ని అక్షరాల్లో రాసిన తర్వాత చివర్లో ‘ONLY’ అనే పదాన్ని చేర్చడం. ఉదాహరణకు ఎవరికైనా రూ.10 వేల చెక్కు ఇవ్వాలంటే ‘Ten Thousand Rupees Only’ అని రాస్తాం. చాలామంది ఏళ్లుగా ఈ పద్ధతిని అనుసరిస్తున్నప్పటికీ, అసలు ఎందుకు అలా రాయాలో తెలియదు. మరికొందరు ‘ONLY’ రాయకపోతే బ్యాంకు చెక్కును తిరస్కరిస్తుందేమోనని భావిస్తుంటారు. కానీ ఈ పదం వెనుక ఒక ముఖ్యమైన భద్రతా కారణం ఉంది. చెక్కులో రాసిన మొత్తాన్ని ఎవరూ మార్చకుండా ఉండేందుకు ఇది ఉపయోగపడుతుంది. మరి ఈ పదాన్ని రాయడం తప్పనిసరా? RBI నిబంధనలు ఏం చెబుతున్నాయి? తెలుసుకుందాం.
Bank Cheque : చాలామందికి తెలియదు.. చెక్కుపై డబ్బు రాసిన తర్వాత ‘ONLY’ అని ఎందుకు రాస్తారో తెలుసా?
Bank Cheque చెక్కుపై చిన్న పదం.. డబ్బుకు అదనపు భద్రత
ప్రస్తుతం యూపీఐ, నెట్బ్యాంకింగ్, మొబైల్ బ్యాంకింగ్ వంటి డిజిటల్ చెల్లింపు విధానాలు అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ, చెక్కుల వినియోగం పూర్తిగా తగ్గిపోలేదు. ముఖ్యంగా వ్యాపార లావాదేవీలు, సంస్థల చెల్లింపులు, ఆస్తుల కొనుగోళ్లు, పెద్ద మొత్తాల బదిలీలు వంటి సందర్భాల్లో ఇప్పటికీ బ్యాంకు చెక్కులను ఉపయోగిస్తున్నారు. అయితే చెక్కు రాసేటప్పుడు చేసే చిన్న పొరపాటు కూడా తర్వాత ఇబ్బందులకు దారితీయవచ్చు. ముఖ్యంగా లబ్ధిదారుడి పేరు, తేదీ, అంకెల్లో డబ్బు మొత్తం, అక్షరాల్లో మొత్తం వంటి వివరాలను చాలా జాగ్రత్తగా నమోదు చేయాలి. చాలామంది అక్షరాల్లో డబ్బు రాసిన తర్వాత చివర్లో ‘ONLY’ అని రాస్తారు. ఈ చిన్న పదం చెక్కులో పేర్కొన్న మొత్తం అక్కడితో పూర్తయిందని స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది. అంతేకాదు, అక్షరాల్లో రాసిన మొత్తం తర్వాత అదనపు పదాలు చేర్చి దానిని మార్చేందుకు చేసే ప్రయత్నాలను కొంతవరకు అడ్డుకోవచ్చు.
చెక్కుపై ‘ONLY’ ఎందుకు రాయాలి?.. రూ.10 వేల ఉదాహరణతో తెలుసుకోండి!
సాధారణంగా చెక్కు రాసేటప్పుడు ముందుగా డబ్బులు అందుకోవాల్సిన వ్యక్తి లేదా సంస్థ పేరును నమోదు చేస్తాం. ఆ తర్వాత చెల్లించాల్సిన మొత్తాన్ని అంకెల్లో, అక్షరాల్లో వేర్వేరుగా రాయాలి. ఉదాహరణకు ఒక వ్యక్తికి రూ.10,000 చెల్లించాల్సి ఉందనుకుందాం. చెక్కులోని అంకెల బాక్స్లో రూ.10,000/- అని రాస్తాం. అక్షరాల్లో రాయాల్సిన స్థానంలో ‘Ten Thousand Rupees Only’ అని పేర్కొంటాం. అయితే కొందరు ‘Ten Thousand Rupees’ అని మాత్రమే రాసి, మిగిలిన స్థలాన్ని ఖాళీగా వదిలేస్తుంటారు. ఇక్కడే సమస్య తలెత్తే అవకాశం ఉంటుంది. చెక్కులో అక్షరాల్లో రాసిన మొత్తం తర్వాత ఖాళీ స్థలం ఎక్కువగా ఉంటే, దానిని దుర్వినియోగం చేసేందుకు మోసగాళ్లు ప్రయత్నించవచ్చు. ముఖ్యంగా అదనపు పదాలు చేర్చడం ద్వారా మొదట రాసిన మొత్తాన్ని మార్చే ప్రయత్నం జరిగే ప్రమాదం ఉంటుంది. ఇలాంటి మోసాలు జరగకుండా ఉండేందుకు డబ్బు మొత్తానికి చివర్లో ‘ONLY’ అని రాయడం మంచిది. దీనివల్ల ఆ వాక్యం అక్కడితో పూర్తయినట్లు స్పష్టమవుతుంది. అదనంగా ఏదైనా చేర్చినప్పుడు అనుమానం వచ్చే అవకాశం కూడా పెరుగుతుంది.
Bank Cheque ‘ONLY’ రాయకపోతే డబ్బు మొత్తం మారిపోతుందా?
చెక్కుపై ‘ONLY’ అనే పదం లేకపోవడం వల్ల డబ్బు మొత్తం తప్పనిసరిగా మారిపోతుందని భావించాల్సిన అవసరం లేదు. అయితే ఖాళీ స్థలం వదిలేయడం వల్ల చెక్కును దుర్వినియోగం చేసేందుకు అవకాశం కల్పించినట్లవుతుంది. ఉదాహరణకు రూ.10 వేల చెక్కుపై ‘Ten Thousand’ అని మాత్రమే రాసి, దాని తర్వాత ఎక్కువ స్థలం వదిలేశారనుకుందాం. అలాంటి పరిస్థితిలో ఎవరైనా అసలు రాసిన పదాల తర్వాత అదనపు సమాచారం చేర్చి మొత్తాన్ని మార్చేందుకు ప్రయత్నించవచ్చు. అదే ‘Ten Thousand Rupees Only’ అని పూర్తిగా రాస్తే, తర్వాత కొత్త పదాలు చేర్చడం మరింత నుమానాస్పదంగా కనిపిస్తుంది. అయితే కేవలం ‘ONLY’ అని రాసినంత మాత్రాన అన్ని రకాల చెక్కు మోసాలు పూర్తిగా ఆగిపోతాయని చెప్పలేం. దీంతోపాటు మిగిలిన ఖాళీ స్థలాన్ని గీతతో మూసివేయడం, అంకెల్లో రాసిన మొత్తాన్ని కూడా సరిగా నమోదు చేయడం అవసరం.
చెక్కులో ఖాళీ స్థలాన్ని గీతతో ఎందుకు మూసివేయాలి?
డబ్బు మొత్తాన్ని అక్షరాల్లో రాసిన తర్వాత కొంత ఖాళీ స్థలం మిగలవచ్చు. అలాంటి సమయంలో ‘ONLY’ పదం తర్వాత నుంచి ఆ లైన్ చివరి వరకు గీత గీయడం మంచిది. అంకెల్లో మొత్తం రాసే బాక్స్లో కూడా ముందుగా అదనపు అంకెలు చేర్చడానికి అవకాశం లేకుండా మొత్తాన్ని రాయాలి. ఉదాహరణకు రూ.10,000/- అని రాయడం వల్ల మొత్తానికి చివర్లో ఇతర అంకెలు చేర్చే ప్రమాదాన్ని కొంతవరకు తగ్గించవచ్చు. అలాగే అంకెల బాక్స్లో మొత్తం ప్రారంభానికి ముందు ఎక్కువ ఖాళీ లేకుండా చూసుకోవాలి. ఈ చిన్న జాగ్రత్తలు చెక్కుపై అనధికారిక మార్పులు చేసే అవకాశాన్ని తగ్గిస్తాయి. అయితే చెక్కుపై గీత గీసేటప్పుడు ఇప్పటికే రాసిన అక్షరాలు, అంకెలు స్పష్టంగా కనిపించేలా ఉండాలి. ముఖ్యమైన వివరాలపై గీతలు పడకూడదు.
చెక్కుపై ‘ONLY’ తప్పనిసరా?.. RBI నిబంధనలు, తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు!
చెక్కుపై అక్షరాల్లో డబ్బు రాసిన తర్వాత ‘ONLY’ అని తప్పనిసరిగా పేర్కొనాలా అనే సందేహం చాలామందికి ఉంటుంది. అందుబాటులో ఉన్న RBI చెక్కు క్లియరింగ్ మార్గదర్శకాల్లో ప్రతి చెక్కుపై ఈ పదాన్ని తప్పనిసరిగా రాయాలనే ప్రత్యేక నిబంధన కనిపించదు. అంటే కేవలం ‘ONLY’ అనే పదం రాయలేదన్న కారణంతోనే ప్రతి చెక్కు చెల్లదని చెప్పడం సరికాదు. అయితే అనేక బ్యాంకులు చెక్కు భద్రత కోసం డబ్బు మొత్తానికి చివర్లో ‘ONLY’ అని రాయాలని కస్టమర్లకు సూచిస్తుంటాయి. ఇది చెక్కును సురక్షితంగా రాయడానికి ఉపయోగపడే మంచి పద్ధతి. ముఖ్యంగా నగదు లావాదేవీల్లో మోసాలను తగ్గించేందుకు ఇలాంటి జాగ్రత్తలు ఎంతో అవసరం.
అంకెల్లో, అక్షరాల్లో రాసిన మొత్తం వేరుగా ఉంటే?
చెక్కు రాసేటప్పుడు తప్పనిసరిగా గుర్తుంచుకోవాల్సిన మరో విషయం ఏమిటంటే అంకెల్లో, అక్షరాల్లో పేర్కొన్న మొత్తం ఒకేలా ఉండాలి. ఉదాహరణకు అంకెల్లో రూ.10,000 అని రాసి, అక్షరాల్లో మరో మొత్తాన్ని పేర్కొంటే సమస్య తలెత్తవచ్చు. నెగోషియబుల్ ఇన్స్ట్రుమెంట్స్ యాక్ట్, 1881లోని సెక్షన్ 18 ప్రకారం అంకెల్లో, అక్షరాల్లో రాసిన మొత్తాలు వేర్వేరుగా ఉన్నప్పుడు అక్షరాల్లో పేర్కొన్న మొత్తానికి చట్టపరమైన ప్రాధాన్యం ఉంటుంది. అయితే ప్రస్తుతం బ్యాంకులు పాటించే చెక్కు క్లియరింగ్ విధానంలో ఇలాంటి వ్యత్యాసాలు చెక్కు పరిశీలనలో అభ్యంతరాలకు కారణమవుతాయి. అందువల్ల చట్టంలో ఏ మొత్తానికి ప్రాధాన్యం ఉందనే అంశంపై ఆధారపడకుండా, చెక్కు రాసేటప్పుడే రెండు మొత్తాలు సరిగ్గా సరిపోతున్నాయో చూసుకోవాలి.
చెక్కుపై దిద్దుబాట్లు చేస్తే ఏమవుతుంది?
చెక్కు రాస్తున్నప్పుడు తప్పుగా పేరు లేదా మొత్తం నమోదు చేస్తే కొందరు దానిని కొట్టివేసి మళ్లీ రాస్తుంటారు. అయితే RBI చెక్కు ట్రంకేషన్ సిస్టమ్ (CTS) మార్గదర్శకాల్లో ఇలాంటి దిద్దుబాట్లపై పరిమితులు ఉన్నాయి. లబ్ధిదారుడి పేరు, అంకెల్లో డబ్బు మొత్తం లేదా అక్షరాల్లో పేర్కొన్న మొత్తం మార్చాల్సి వస్తే కొత్త చెక్కు రాయాలని RBI సూచిస్తోంది. చెక్కుపై ఓవర్రైటింగ్, అనధికారిక మార్పులు ఉండటం వల్ల బ్యాంకు ఆ చెక్కును తిరస్కరించే అవకాశం ఉంటుంది. అందువల్ల తప్పు జరిగితే దిద్దుబాటు చేసి పంపించడం కంటే కొత్త చెక్కు ఉపయోగించడం సురక్షితం.
చెక్కు రాసేటప్పుడు పాటించాల్సిన ముఖ్యమైన జాగ్రత్తలు
ముందుగా డబ్బులు అందుకోవాల్సిన వ్యక్తి లేదా సంస్థ పేరును సరిగ్గా నమోదు చేయాలి. పేరు రాసిన తర్వాత ఖాళీ స్థలాన్ని అవసరానికి మించి వదిలేయకుండా చూసుకోవాలి. చెక్కుపై సరైన తేదీ నమోదు చేయాలి. అలాగే చెక్కు చెల్లుబాటుకు సంబంధించిన బ్యాంకు నిబంధనలను గుర్తుంచుకోవాలి. అంకెల్లో రాసిన మొత్తం, అక్షరాల్లో రాసిన మొత్తం ఒకటేనా అని పరిశీలించాలి. అక్షరాల్లో డబ్బు మొత్తాన్ని రాసిన తర్వాత ‘ONLY’ అని పేర్కొని, మిగిలిన స్థలాన్ని గీతతో మూసివేయడం మంచిది. అంకెల్లో మొత్తం రాసే బాక్స్లో కూడా అదనపు అంకెలు చేర్చేందుకు అవకాశం లేకుండా జాగ్రత్తపడాలి. చెక్కుపై స్పష్టంగా కనిపించే, చెరగని ఇంకును ఉపయోగించడం ఉత్తమం. RBI ప్రకారం చెక్కులు స్కాన్ చేసినప్పుడు వివరాలు స్పష్టంగా కనిపించే ఇంకుతో రాయాలి. మోసపూరిత మార్పులను అరికట్టేందుకు శాశ్వతంగా ఉండే ఇంకును ఉపయోగించాలని సూచిస్తోంది. అలాగే ఏదైనా తప్పు జరిగితే దిద్దుబాట్లు చేయకుండా కొత్త చెక్కు రాయాలి. చెక్కుపై సంతకం చేసే ముందు మరోసారి పేరు, తేదీ, మొత్తం వంటి వివరాలను పరిశీలించాలి.
పెద్ద మొత్తాల చెక్కులకు ‘పాజిటివ్ పే’ సదుపాయం
చెక్కు మోసాల నియంత్రణ కోసం RBI ‘పాజిటివ్ పే సిస్టమ్’ అనే అదనపు భద్రతా విధానాన్ని కూడా అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చింది. ఈ విధానంలో చెక్కు ఇచ్చే వ్యక్తి ముందుగానే చెక్కు తేదీ, లబ్ధిదారుడి పేరు, డబ్బు మొత్తం వంటి వివరాలను బ్యాంకుకు తెలియజేయవచ్చు. తర్వాత ఆ చెక్కు క్లియరింగ్కు వచ్చినప్పుడు బ్యాంకు ముందుగా అందిన వివరాలతో సరిపోల్చి పరిశీలిస్తుంది. రూ.50 వేల నుంచి అంతకంటే ఎక్కువ మొత్తాలకు ఈ సదుపాయం అందుబాటులో ఉండేలా బ్యాంకులకు సూచించారు. రూ.5 లక్షలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ చెక్కులకు కొన్ని బ్యాంకులు పాజిటివ్ పే విధానాన్ని తప్పనిసరి చేయవచ్చు. అందువల్ల పెద్ద మొత్తంలో చెక్కు ఇవ్వాల్సి వచ్చినప్పుడు తమ బ్యాంకులో ఈ సదుపాయాన్ని ఎలా ఉపయోగించాలో తెలుసుకోవడం మంచిది.
Also Read : Ration Card : కేంద్రం బిగ్ డిషిషన్.. ఇకపై రేషన్ తీసుకోవాలంటే అది తప్పని సరి..!
చిన్న జాగ్రత్తతో పెద్ద సమస్యకు చెక్
చెక్కుపై ‘ONLY’ అని రాయడం చాలా చిన్న విషయంగా కనిపించవచ్చు. కానీ డబ్బు మొత్తాన్ని స్పష్టంగా ముగించడం ద్వారా అనధికారిక మార్పుల ప్రమాదాన్ని తగ్గించవచ్చు. అయితే ఈ ఒక్క పదమే పూర్తి భద్రతను అందించదని గుర్తుంచుకోవాలి. లబ్ధిదారుడి పేరు సరిగ్గా రాయడం, అంకెల్లో–అక్షరాల్లో మొత్తం సరిపోల్చడం, ఖాళీ స్థలాన్ని మూసివేయడం, దిద్దుబాట్లు చేయకపోవడం వంటి చర్యలు కూడా అవసరం. మొత్తానికి బ్యాంకు చెక్కులో డబ్బు మొత్తానికి చివర్లో ‘ONLY’ అని రాయడం తప్పనిసరి చట్టపరమైన నిబంధన కాకపోయినా, చెక్కు మోసాలను తగ్గించేందుకు ఉపయోగపడే మంచి భద్రతా పద్ధతి. కాబట్టి ఇకపై చెక్కు రాసేటప్పుడు ఈ చిన్న విషయాన్ని కూడా గుర్తుంచుకోండి. సంతకం చేసే ముందు అన్ని వివరాలను ఒకసారి సరిచూసుకోవడం ద్వారా అనవసరమైన ఆర్థిక సమస్యలను నివారించుకోవచ్చు. Why Only Written on Cheque, Bank Cheque Writing Rules, RBI Cheque Guidelines, Cheque Writing Tips India, Bank Cheque Fraud Prevention, Cheque Amount in Words Only
