Pakistan : పాకిస్థాన్ ప్రస్తుతం ఒక వింతైన మరియు క్లిష్టమైన పరిస్థితిని ఎదుర్కొంటోంది. ప్రపంచ వేదికల మీద తాను గొప్ప దౌత్యవేత్తనని, గల్ఫ్ దేశాల మధ్య శాంతిని నెలకొల్పానని చెప్పుకుంటున్నప్పటికీ, తన సొంత ఇంటిని మాత్రం చక్కదిద్దుకోలేకపోతోంది. ముఖ్యంగా పొరుగున ఉన్న ఆఫ్ఘనిస్తాన్ తో జరుగుతున్న ఘర్షణలు ఆ దేశాన్ని ఉక్కిరిబిక్కిరి చేస్తున్నాయి. ఒకప్పుడు ఆఫ్ఘనిస్తాన్ ను తనకు అనుకూలంగా వాడుకోవాలని చూసిన పాకిస్థాన్, ఇప్పుడు అదే దేశం నుండి ఎదురవుతున్న దాడులను తట్టుకోలేక ఇబ్బంది పడుతోంది. ఫిబ్రవరి నాటికే వందలాది మంది ఈ పోరాటాల్లో ప్రాణాలు కోల్పోయారు. లక్షలాది మంది ప్రజలు ఇళ్లు వాకిలి వదిలి రోడ్డున పడ్డారు. కాబూల్ లోని ఒక పునరావాస కేంద్రం మీద జరిగిన దాడిలో సుమారు నాలుగు వందల మంది చనిపోయారని తెలుస్తోంది. పరిస్థితి ఎంతలా దిగజారిందంటే, తన సమస్యను పరిష్కరించుకోవడానికి పాకిస్థాన్ ఇప్పుడు చైనాను మధ్యవర్తిత్వం వహించమని వేడుకోవాల్సి వస్తోంది. ఆఫ్ఘన్ మంత్రులతో చర్చలు జరిపి ఏదో ఒక రకంగా యుద్ధాన్ని ఆపాలని ఆ దేశం తెల్లజెండా ఎగురవేసే పరిస్థితికి వచ్చింది.

Pakistan  : పాకిస్థాన్ సరిహద్దు సవాళ్లు

పాకిస్థాన్ చుట్టూ ఉన్న సరిహద్దులు ఇప్పుడు ఆ దేశానికి ఒక పెద్ద తలనొప్పిగా మారాయి. దాదాపు ఎనిమిది వేల కిలోమీటర్ల మేర ఉన్న సరిహద్దులను కాపాడుకోవడం ఆ దేశ సైన్యానికి శక్తికి మించిన పనిగా కనిపిస్తోంది. భారతదేశంతో ఉన్న వేల కిలోమీటర్ల సరిహద్దుతో పాటు, ఆఫ్ఘనిస్తాన్ తో ఉన్న సరిహద్దులో నిరంతరం ఉద్రిక్తతలు కొనసాగుతున్నాయి. ఆఫ్ఘనిస్తాన్ అయితే పాకిస్థాన్ నిర్మించిన చెక్ పోస్టులను కూడా తన వశం చేసుకుంది. మరోవైపు ఇరాన్ తో ఉన్న సరిహద్దు కూడా ఎప్పుడు ఏం జరుగుతుందో తెలియని కరెంటు తీగలాంటి పరిస్థితిలో ఉంది. సముద్ర తీరం కూడా ప్రమాదంలో ఉండటంతో, ఏదైనా యుద్ధం వస్తే సరుకుల రవాణా ఆగిపోతుందనే భయం ఆ దేశాన్ని వెంటాడుతోంది. ఇప్పటికే ఆర్థికంగా కుదేలైన పాకిస్థాన్ కు ఈ సరిహద్దు గొడవలు తోడవ్వడం శోచనీయం. ఒకవైపు దేశంలో ఉన్న అంతర్గత సమస్యలు, మరోవైపు సరిహద్దు దేశాలతో పెరుగుతున్న శత్రుత్వం పాకిస్థాన్ ను రక్షణ పరంగా బలహీనపరుస్తున్నాయి. భారత్ ను ఇబ్బంది పెట్టడానికి ఒకప్పుడు సిద్ధం చేసుకున్న ప్రణాళికలే ఇప్పుడు పాకిస్థాన్ కు శాపంగా మారాయి.

ఇంతటి సుదీర్ఘమైన సరిహద్దును కాపాడుకోవడానికి అవసరమైన సైనిక శక్తి గానీ, ఆర్థిక బలం గానీ ఆ దేశానికి ప్రస్తుతం లేకపోవడమే అతిపెద్ద సమస్యగా మారింది. ఈ క్లిష్ట పరిస్థితుల నుండి గట్టెక్కడానికి పాకిస్థాన్ ఇప్పుడు పొరుగు దేశాలతో ఏదో ఒక రకమైన శాంతి ఒప్పందాల కోసం ఎదురుచూస్తోంది. మన దేశంతో పోలిస్తే అన్ని వైపులా శత్రువులతో చుట్టుముట్టబడి ఉండటం ఆ దేశ భవిష్యత్తును ప్రశ్నార్థకం చేస్తోంది. అంతర్జాతీయ వేదికలపై ఎంత గొప్పలు చెప్పుకున్నా, వాస్తవ పరిస్థితులు మాత్రం అందుకు భిన్నంగా ఉన్నాయి. సరిహద్దుల్లో శాంతి లేకపోతే దేశం మరింత సంక్షోభంలోకి వెళ్లే ప్రమాదం ఉందని అక్కడి పరిస్థితులు హెచ్చరిస్తున్నాయి. చైనా వంటి దేశాల కాళ్ల దగ్గరకు చేరి సమస్యలను పరిష్కరించుకోవాలని చూడటం ఆ దేశ దౌత్య వైఫల్యానికి నిదర్శనంగా నిలుస్తోంది. ఇన్ని సవాళ్ల మధ్య పాకిస్థాన్ తన ఉనికిని ఎలా కాపాడుకుంటుందో చూడాలి.