Marriage  : భారతీయ సంస్కృతి, సంప్రదాయాల్లో ప్రతి ఆచారానికి ఒక ప్రత్యేకమైన అర్థం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా వివాహాలు, పూజలు, శుభకార్యాల్లో భార్య భర్త ఎడమవైపు కూర్చోవడం మనం తరచూ చూస్తుంటాం. చాలామందికి ఇది కేవలం ఆచారంగా కనిపించినప్పటికీ, దీని వెనుక ఆధ్యాత్మిక, శాస్త్రీయ, సాంస్కృతిక కారణాలు ఉన్నాయని పండితులు చెబుతున్నారు. వేల ఏళ్లుగా కొనసాగుతున్న ఈ సంప్రదాయం దాంపత్య బంధానికి ప్రతీకగా భావిస్తారు. హిందూ శాస్త్రాల ప్రకారం భర్తను “పురుషుడు”, భార్యను “శక్తి”గా భావిస్తారు. పురుషుడికి శక్తి తోడైతేనే జీవితం సంపూర్ణమవుతుందని సనాతన ధర్మం చెబుతుంది. అందుకే భార్యను భర్త హృదయానికి దగ్గరగా ఉండే ఎడమవైపు కూర్చోబెడతారని ఆధ్యాత్మిక నిపుణులు వివరిస్తున్నారు. భారతీయ సంప్రదాయాల్లో భార్యను “వామాంగి” అని కూడా పిలుస్తారు. “వామ” అంటే ఎడమ వైపు అని అర్థం.

Marriage  ఆధ్యాత్మికంగా ఉన్న ప్రత్యేక భావన

హిందూ పురాణాల ప్రకారం శివుడు-పార్వతి, శ్రీమహావిష్ణువు-లక్ష్మీదేవి వంటి దివ్య దంపతుల రూపాల్లో కూడా దేవి ఎడమవైపే ఉండే విధంగా చిత్రీకరిస్తారు. ఇది దాంపత్యంలో ప్రేమ, సమతుల్యత, పరస్పర గౌరవానికి ప్రతీకగా భావిస్తారు. అలాగే యజ్ఞాలు, పూజల్లో భార్య భర్తతో కలిసి కూర్చోవడం ద్వారా ఆ కార్యం పూర్తి ఫలితాన్ని ఇస్తుందని శాస్త్రాలు చెబుతున్నాయి. ఇంకా కొందరు పండితుల అభిప్రాయం ప్రకారం మన శరీరంలో హృదయం ఎడమవైపు ఉండటం కూడా ఈ సంప్రదాయానికి ఒక ప్రతీకాత్మక కారణమని చెబుతున్నారు. భార్యను హృదయానికి దగ్గరగా ఉంచుకోవడాన్ని ప్రేమ, అనుబంధానికి సూచనగా భావిస్తారు. అందుకే వివాహ సమయంలో వరుడు వధువు చేతిని పట్టుకుని తన ఎడమవైపున కూర్చోబెడతాడు.

Marriage  శాస్త్రీయ, సాంస్కృతిక కోణం

కొన్ని సంప్రదాయాల ప్రకారం పురుషుడి కుడి భాగం కార్యశక్తిని సూచిస్తే, ఎడమ భాగం భావోద్వేగాలు, సౌమ్యతను సూచిస్తుందని చెబుతారు. భార్య కుటుంబంలో ప్రేమ, శాంతి, సౌఖ్యానికి ప్రతీకగా భావించబడటంతో ఆమెను ఎడమవైపున కూర్చోబెట్టే ఆచారం ఏర్పడిందని విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.  అలాగే పాతకాలంలో యోధులు, రాజులు తమ కుడి చేతితో ఆయుధాలు ఉపయోగించేవారని, అందువల్ల భార్యను రక్షణ కోసం ఎడమవైపున ఉంచుకునేవారనే మరో అభిప్రాయం కూడా ఉంది. కాలక్రమేణా ఇది సంప్రదాయంగా మారిందని కొందరు చరిత్రకారులు చెబుతున్నారు.ఇప్పటికీ భారతీయ వివాహాలు, పూజలు, శుభకార్యాల్లో ఈ సంప్రదాయం కొనసాగుతోంది. ఆధునిక కాలంలో కూడా చాలామంది ఈ ఆచారాన్ని గౌరవంగా పాటిస్తున్నారు. భారతీయ సంస్కృతిలో కుటుంబ బంధాలు, దాంపత్యానికి ఇచ్చే ప్రాధాన్యతను ఈ సంప్రదాయం ప్రతిబింబిస్తోందని నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.