Ration Card : ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థలో (PDS) కీలక మార్పులకు శ్రీకారం చుడుతోంది. రేషన్ సరుకుల పంపిణీలో డిజిటల్ రూపాయి (e₹) వినియోగాన్ని ప్రవేశపెట్టేందుకు ప్రభుత్వం చర్యలు ప్రారంభించినట్లు సమాచారం. డిజిటల్ ఇండియా దిశగా ఇప్పటికే పలు సేవలను ఆన్‌లైన్‌లోకి తీసుకొచ్చిన రాష్ట్ర ప్రభుత్వం, ఇప్పుడు రేషన్ వ్యవస్థను కూడా మరింత పారదర్శకంగా మార్చేందుకు కొత్త సాంకేతికతను ఉపయోగించాలనే ఆలోచనలో ఉంది.రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రవేశపెట్టిన సెంట్రల్ బ్యాంక్ డిజిటల్ కరెన్సీ (CBDC) ఆధారంగా ఈ విధానం అమలవుతుంది. సాధారణ నగదు లావాదేవీలకు బదులుగా డిజిటల్ రూపాయి ద్వారా రేషన్ సబ్సిడీలను అందించే విధానాన్ని కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇప్పటికే కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రయోగాత్మకంగా ప్రారంభించింది. పుదుచ్చేరిలో PMGKAY పథకం కింద CBDC ఆధారిత “డిజిటల్ ఫుడ్ కరెన్సీ” పైలట్ ప్రాజెక్ట్ ప్రారంభించబడింది.ఇప్పుడు అదే తరహాలో ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో కూడా డిజిటల్ రూపాయి వినియోగాన్ని విస్తరించే అవకాశాలపై చర్చ జరుగుతోంది. ఈ విధానం అమలులోకి వస్తే రేషన్ కార్డుదారుల ఖాతాలకు లేదా ప్రత్యేక డిజిటల్ వాలెట్లకు నేరుగా సబ్సిడీ జమయ్యే అవకాశం ఉంది. అనంతరం వారు ఫెయిర్ ప్రైస్ షాపుల్లో డిజిటల్ రూపాయితో లావాదేవీలు పూర్తి చేయగలరు.

Ration Card : రేషన్ వ్యవస్థలో డిజిటల్ రూపాయి ఎలా పనిచేస్తుంది?

ప్రస్తుతం ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో రేషన్ పంపిణీ ఈ-పాస్ యంత్రాల ద్వారా జరుగుతోంది. ఆధార్ ధృవీకరణ తర్వాత బియ్యం, చక్కెర, గోధుమలు వంటి నిత్యావసర సరుకులు అందిస్తున్నారు. డిజిటల్ రూపాయి అమలుతో ఈ వ్యవస్థ మరింత ఆధునికంగా మారే అవకాశం ఉంది.CBDC ఆధారిత విధానంలో ప్రభుత్వం విడుదల చేసే సబ్సిడీ నేరుగా డిజిటల్ రూపంలో లబ్ధిదారుల వాలెట్‌లో జమ అవుతుంది. దీనిని కేవలం రేషన్ కొనుగోళ్లకే వినియోగించేలా ప్రోగ్రామ్ చేయవచ్చు. దీంతో నిధుల దుర్వినియోగం తగ్గే అవకాశం ఉందని అధికారులు భావిస్తున్నారు. కేంద్ర ప్రభుత్వం కూడా “ప్రతి ధాన్యం – ప్రతి రూపాయి – ప్రతి హక్కు” అనే లక్ష్యంతో ఈ విధానాన్ని ప్రోత్సహిస్తోంది.

Ration Card : పారదర్శకత పెంపుతో పాటు అవినీతి నియంత్రణ

డిజిటల్ రూపాయి వినియోగం వల్ల రేషన్ వ్యవస్థలో పారదర్శకత పెరుగుతుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. నకిలీ రేషన్ కార్డులు, మధ్యవర్తుల జోక్యం, బ్లాక్ మార్కెట్ వంటి సమస్యలను తగ్గించే అవకాశం ఉందని అభిప్రాయపడుతున్నారు. అలాగే లావాదేవీలన్నీ డిజిటల్‌గా నమోదవడం వల్ల ప్రభుత్వానికి పర్యవేక్షణ సులభమవుతుంది.అయితే గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో డిజిటల్ అవగాహన, ఇంటర్నెట్ కనెక్టివిటీ, స్మార్ట్‌ఫోన్ వినియోగం వంటి అంశాలు సవాలుగా మారవచ్చని కొందరు విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. అందుకే ప్రభుత్వం దశలవారీగా ఈ విధానాన్ని అమలు చేసే అవకాశముందని తెలుస్తోంది. ఇప్పటికే స్మార్ట్ రేషన్ కార్డులు, ఈ-పాస్ వ్యవస్థలతో ముందంజలో ఉన్న ఏపీ ప్రభుత్వం ఇప్పుడు డిజిటల్ రూపాయి ప్రయోగంతో దేశవ్యాప్తంగా మరోసారి చర్చనీయాంశంగా మారుతోంది.డిజిటల్ చెల్లింపుల వైపు దేశం వేగంగా అడుగులు వేస్తున్న నేపథ్యంలో రేషన్ వ్యవస్థలో కూడా ఈ మార్పు కీలకంగా మారే అవకాశముందని ఆర్థిక నిపుణులు చెబుతున్నారు. భవిష్యత్తులో సంక్షేమ పథకాల పంపిణీ విధానంలో కూడా డిజిటల్ రూపాయి కీలక పాత్ర పోషించే అవకాశం ఉందని విశ్లేషిస్తున్నారు.